Tác giả Bernard Salt vừa có bài nhận định về tình hình di cư tới Australia trên tờ The Australian, đăng tải ngày 15/7/2017

http://www.theaustralian.com.au/news/inquirer/census-2016-migrants-make-a-cosmopolitan-country/news-story/da01bec138fc8600ea7bb84d1844ea80

Người nhập cư thực sự muốn đến sinh sống ở Australia, mặc cho vị trí địa lý có phần xa xôi, cách trở. Không giống như Châu Âu, Châu Phi hoặc Châu Mỹ, nơi những người nhập cư có thể di chuyển từ nước này đến nước khác qua biên giới đất liền, Châu Úc cũng không nằm ở vị trí trung tâm, thuận tiện đi lại giữa các châu lục. Điều này có nghĩa là, nếu người di cư quyết định tới Úc, thì việc trở lại gặp gia đình và bạn bè là điều khó khăn. Đây là một rào cản đối với cá nhân có khát vọng di cư tới Úc.

Nước Úc khuyến khích bạn tới đây, lập gia đình, làm việc chăm chỉ, nộp thuế, thực hiện nghĩa vụ công dân, và cùng nhau chia sẻ nguồn lực tài nguyên giàu có của lục địa này! Các đợt di cư quy mô lớn hình thành nên ‘văn hóa dân cư’. Người di cư góp phần thúc đấy quốc gia phát triển, họ nỗ lực làm việc và đánh giá sự thành công của chính họ bằng sự thành công của con cái. Nếu không có họ, nước Úc sẽ vẫn là một vùng đất của thổ dân Anglo da trắng, một tiền đồn thuộc địa của nước Anh. Nỗ lực của người di cư, năng lượng, bàn tay và khối óc của họ đã hình thành nên đất nước này; họ thậm chí thay đổi cả nền ẩm thực lẫn tập tục của người bản xứ Úc như: ăn pasta, cách xây nhà cửa và chào nhau bằng cách chạm má.

Dân nhập cư vs Dân bản xứ

Dân số được sinh ra ở nước ngoài và Người bản xứ chính thống

2006

2011

2016

Tổng dân số Australia

19.9 triệu

21.5 triệu

23.4 triệu

Dân số sinh ra ở nước ngoài

4.4 triệu

5.3 triệu

6.2 triệu

Tỉ trọng dân số nước ngoài

24%

26%

28%


Có thể dễ dàng kết luận rằng: Australia là quốc gia nhập cư lớn nhất trên trái đất. Theo số liệu điều tra dân số mới nhất, 28% dân số Úc sinh ra ở nước ngoài, tăng thêm 2% trong 5 năm. Tỷ lệ này ở Mỹ, Anh và Tây Ban Nha chỉ là 13%; ở New Zealand là 25% và Canada là 20%, gần với con số của Úc.

Nếu tính cả người di cư có bố hoặc mẹ được sinh ra ở nước ngoài, thì tỷ lệ này tăng lên đến 49%. Đây chỉ là con số được thống kê vào tháng 8/2016, số liệu hiện nay có thể lên đến 50%. Có hơn 6.1 triệu người di cư sống ở Úc, tăng 870 ngàn người so với cuộc Tổng điều tra năm 2011, tức tăng 174 ngàn người/ năm.

Ở Melbourne, Perth và Sydney, người di cư chiếm từ 36% đến 39% dân số (và thậm chí tỷ lệ này còn cao hơn do định nghĩa về người di cư ở những thành phố này khá chặt chẽ). Tỷ lệ này ở New York là 37%, ở Paris là 25%, ở Berlin là 13%, ở Tokyo là 2% và ở Thượng Hải ít hơn 1%. Vậy, nếu tính cả những người dân địa phương có ít nhất một người cha sinh ra ở nước ngoài, thì ở Sydney, tỉ lệ dân di cư chiếm tới 65%.

Ở Úc hoàn toàn không có chế độ phân biệt chủng tộc, khi gần 40% dân số trong thành phố lớn nhất là người nhập cư. Theo đó, Sydney trở thành một thành phố có sắc dân đa dạng nhất, thậm chí hơn cả New York.

Ở Úc không có bạo lực đường phố, tuy nhiên cũng có một số trường hợp ẩu đả nghiêm trọng liên quan đến vấn đề người tị nạn. Dù vậy, chẳng có số liệu nào cụ thể liên quan đến vấn đề này, chắc bởi nước Úc quá hào phóng trong việc chấp nhận người di cư?

Số lượng di dân đến từ Châu Á đang ngày càng gia tăng, trong đó có 510 ngàn người đến từ Trung Quốc, đạt tốc độ tăng trưởng 38 ngàn người mỗi năm, sau đó đến Ấn Độ với 455 ngàn người, tốc độ tăng trưởng 32 ngàn người/năm tiếp theo là người Philippines với 232 ngàn và người Việt Nam với 219 ngàn người. Ở Sydney, cụm người Hoa ở Hurstville, chiếm 37% dân số, người Ấn Độ thích ở Parramatta (40%), người Việt Nam thích định cư ở Cabramatta (36%), trong khi người Philipines thích sống ở Rooty Hill (15%) còn người Lebanon lại thích Greenacre (15%). Tại Melbourne, người Trung Quốc, do một số lượng lớn sinh viên quốc tế, tập trung nhiều ở CBD (28%), Clayton (26%) và Carlton (25%), còn người Ấn Độ ở Truganina (22%) và người Việt Nam sống ở Sunshine North (28%).

Tóm lại, di dân đến định cư ở Australia từ nhiều vùng lãnh thổ. Điều này đã ảnh hưởng sâu sắc tới Châu lục này, biến nó thành một ‘lục địa toàn cầu hóa’ có một không hai trên thế giới. Úc đã phát triển một nền văn hóa đa dạng, ‘thẩm thấu’ và bị tác động bởi văn hóa của những người nhập cư. Có lẽ bởi người bản xứ Úc ‘bỏ qua’ những điều khác biệt trong cách họ nhìn nhận những người nhập cư? Hay bởi văn hóa của người nhập cư ‘đầu độc’ châu lục này một cách quá tinh vi?

Sydney vs Melbourne

Cuộc tổng điều tra dân số Australia năm 2016 còn nêu bật lên một vấn đến lớn: Đâu là điểm đến hấp dẫn nhất với người di cư? Những con số nêu lên một cuộc chiến đầy cam go và kịch tính: giữa Sydney và Melbourne, thành phố nào mới thực sự xứng danh ‘thành phố toàn cầu’?

Trong khoảng thời gian từ năm 1945 đến năm 1969, người nhập cư thích chọn ‘đến trái tim nước Úc’- Melburne, nơi tập trung ngành công nghiệp sản xuất, làm điểm đến hơn Sydney. Nhưng từ năm 1975 tới 2005, Sydney được ưa thích hơn Melbourne do sản xuất công nghiệp suy giảm vị thế so với dịch vụ tài chính và các dịch vụ khác, kéo theo nhu cầu việc làm giảm. Tuy nhiên, đến thời điểm khủng hoảng tài chính toàn cầu, thì Melbourne đã giành lại quyền lực tối cao làm điểm đến ưa thích với những người nhập cư mới.

Dù sao đi nữa, hai thành phố lớn nhất của Úc sẽ luôn thu hút được hầu hết người di cư- đây là nơi tập trung trái phiếu và dịch vụ di dân nhiều nhất, đây cũng là nơi có nguồn làm việc lớn nhất. Nhưng với sự suy giảm của ngành công nghiệp sản xuất của Úc, chắc chắn sẽ có những điểm mới mới thu hút người di cư tới Melbourne hơn là Sydney. Thực sự, thị trường việc làm cùng với nền văn hoá di dân phong phú, hình thành từ lâu đời ở Melburne đã biến nơi đây trở thành ‘thành phố toàn cầu’ hơn. Đó là chưa kể đến yếu tố: giá nhà ở Melbourne rẻ hơn ở Sydney.

Tổng hợp những số liệu trên đã đưa đến một nhận xét xác đáng cuối cùng: Những người di cư đến Úc, bất chấp đặc điểm địa lý, để bảo đảm cuộc sống tốt đẹp hơn cho bản thân và gia đình. Họ nhắm đến những thành phố nơi có nhiều việc làm và tiện nghi cuộc sống đã được đảm bảo. Sydney có thể là điểm đến của thế hệ những người nhập cư tiếp theo, bởi những cơ hội việc làm trong ngành tài chính, họ có cơ hội mua được nhà ở đây- biểu tượng cho sự thành công của người di cư ở thế-giới-mới. Nỗ lực làm việc để sở hữu bất động sản là khát vọng hoàn toàn chính đáng của những người nhập cư, phù hợp với những giá trị văn hóa cơ bản của cư dân Châu lục này.